Dàn bài tham khảo dành cho "Truyện Kiều":

I)Mở bài: Đại thi hào Nguyễn Du sống trong giai đoạn phong kiến Việt Nam lâm vào khủng hoảng trầm trọng, các phong trào khởi nghĩa nông dân nổi lên khắp nơi, đỉnh cao là khởi nghĩa Tây Sơn. Nguyễn Du là một người có kiến thức sâu rộng, một thiên tài văn học, nhà nhân đạo chủ nghĩa lớn, danh nhân văn hóa thế giới. Trong các tác phẩm của ông, không thể không kể đến thi phẩm "Đoạn trường tân thanh" (Truyện Kiều) vì đây là một thi phẩm tiêu biểu nhất của thể loại truyện Nôm và bất cứ ai cũng thuộc vài câu.

- Chị em Thúy Kiều:

Đ

oạn trích "Cảnh ngày xuân" được sáng tác vào thế kỉ XVIII, XIX trong thi phẩm "Truyện Kiều" của ông đã khẳng định được tài ănng của nhà thơ trong việc lấy vẻ đẹp của thiên nhiên để gợi tả vẻ đẹp của con người.

-Cảnh ngày xuân:
Đoạn trích "Cảnh ngày xuân" trong thi phẩm "Truyện Kiều" được Nguyễn Du sáng tác vào thế kỉ XVIII, XIX đã cho ta bắt gặp một mùa xuân thanh bình, tươi mát và tràn đầy sức sống.

-Kiều ở lầu Ngưng Bích:
Ở "Truyện Kiều", ta không chỉ bắt gặp một nỗi đau mà là nhiều nỗi đau của nhiều số phận khác nhau trong xã hội phong kiến. Nổi bật nhất là số phận của người phụ nữ trong xã hội phong kiến tàn bạo. Đoạn trích "Kiều ở lầu Ngưng Bích" đã khắc họa rõ tâm trạng, nỗi đau đớn tột cùng của số kiếp hồng nhan bạc phận, hoa trôi mang mác trong vô định của nàng Kiều.

-Trích thơ:

...

II) Thân bài:

-Khái quát chung: "Truyện Kiều" của Nguyễn Du gồm 3254 câu thơ lục bát, được viết theo lối chương hồi chuyển sang truyện thơ (có yếu tố tự sự và trữ tình). Tác phẩm dựa theo cốt truyện của "Kim Vân Kiều Truyện" của Thanh Tâm Tài Nhân (Trung Quốc). Dù vậy, phần sáng tạo của đại thi hào hết sức lớn, nêu bật được giá trị nhân đạo xuyên suốt từng câu thơ.

-Vị trí đoạn trích:

+ Chị em Thúy Kiều: Nằm ở phần đầu: "Gặp gỡ và đính ước"

+ Cảnh ngày xuân: Nằm ở sau đoạn tả tài sắc chị em Thúy Kiều.

+ Kiều ở lầu Ngưng Bích: Nằm ở phần thứ hai "Gia biến và lưu lạc".

-Phân tích:

...

-Đánh giá về Nghệ thuật và Nội dung: Ngôn ngữ dân tộc đã đạt đến trình độ điêu luyện, thể hơ lục bát đã đạt đến đỉnh cao rực rỡ.

+ Chị em Thúy Kiều: bút pháp ước lệ tượng trung, lấy vẻ đẹp của thiên nhiên để gợi tả vẻ đẹp của con người, khắc họa rõ nét chân dung của hai chị em họ Vương. Nhà thơ tuy mượn cốt truyện "Kim Vân Kiều truyện" của Thanh Tâm Tài Nhân nhưng Nguyễn Du đã có sự sáng tạo.

+Cảnh ngày xuân: Bằng bút pháp giàu chất tạo hình, Nguyễn Du đã khắc họa thành công khung cảnh tiết trời thanh mình, cảnh đi du xuân của chị em họ Vương. Tài năng sử dụng ngôn ngữ bậc thầy của đại thi hào đã được bộc lộ rõ với những ngôn ngữ miêu tả cảnh rất đặc sắc

+ Kiều ở lầu Ngưng Bích: Đoạn trích "Kiều ở lầu Ngưng Bích" trích trong "Truyện Kiều" đã thể hiện rõ tài năng bậc thầy trong việc sử dụng ngôn ngữ của đại thi hào thông qua cách miêu tả nội tâm của nhân vật và cụ thể ở đây là nội tâm đầy thống khổ của cái kiếp hồng nhan bạc mệnh của Vương Thúy Kiều.

-Liên hệ (nếu đề yêu cầu):

+ Chị em Thúy Kiều: Viết về vẻ đẹp của người phụ nữ trong xã hội phong kiến
👉 Bánh trôi nước.

+ Cảnh ngày xuân: Viết về tiết trời thanh minh, tràn đầy sức sống của một mùa xuân
👉Mùa xuân nho nhỏ.

+ Lầu Ngưng Bích: Viết về đề tài người phụ nữ thủy chung, hiếu thảo, nhớ thương về gia đình dù cho bây giờ nàng là người cần được giúp đỡ nhất
👉 Chuyện người con gái Nam Xương. (Nàng Vũ Nương)

-Trích thơ liên hệ + Phân tích

...

III) Kết bài:

-Chị em Thúy Kiều: Nguyễn Du đã rất thành công dùng vẻ đẹp của thiên nhiên để miêu tả vẻ đẹp của hai chị em họ Vương, mà đặc biệt là nhân vật Thúy Kiều. Bài thơ đã đề cao vẻ đẹp cả về sắc lẫn tài, đồng thời dự báo về kiếp tài hoa bạc mệnh của người phụ nữ trong xã hội phong kiến tàn bạo...

-Kiều ở lầu Ngưng Bích: Cả đoạn trích như một bức tranh buồn đến nao lòng. Đoạn trích cho ta thấy lòng Kiều đang thổn thứcm nàng đang cô đơn, lẻ loi, buồn nhớ gia đình và người yêu khôn xiết dù cho nàng đang là người đáng thương nhất nhưung nàng vẫn nhớ về người yêu là Kim Trọng, nghĩ về cha mẹ. Qua một số câu thơ, ta cũng có thể thấy được dường như Nguyễn Du cũng đang đồng cảm với Kiều, đang khóc cùng Kiều, xót cho một người con gái tài sắc vẹn toàn nhưng lại bạc phận.

-Lí luận văn học có thêm thêm vào:

+ Animatov đã từng đưa ra nhận định đúng đắn rằng: "Tác phẩm chân chính không kết thúc ở trang cuối cùng, không bao giờ hết khả năng kể chuyện khi câu chuyện về các nhân vật đã kết thúc. Tác phẩm nhập vào tâm hồn và ý thức của bạn đọc, tiếp tục sống và hành động như một lực lượng sống nội tâm như sự dằn vặt và ánh sáng của lương tâm, không bao giờ tàn tạ như thi ca của sự thật."

+ Người đọc xưa nay vẫn xem "Truyện Kiều" như một hòn ngọc quý cơ hồ không thể thay đổi, thêm bớt một tí gì, như một tiếng đàn lạ gần như không một lần lỡ nhịp ngang cung. (Hoài Thanh)

+ Nếu Truyện Kiều là một dòng sông thì thơ chữ Hán là những con suối nhỏ, tất cả đều đổ vào đại dương mênh mông là chủ nghĩa nhân đạo của nhà thơ (Nguyễn Đăng Mạnh)

+ Truyện Kiều là một tiếng khóc vĩ đại... Nguyễn Du đã nhìn thấy, đã cảm xúc, đã tổng kết hàng vạn vạn đau khổ của người đời dưới chế độ phong kiến suy đồi (Xuân Diệu)

Hết.