Nh° mÙt tín hiÇu không rõ ràng cå thÃ, tho¯t thu sang, nhïng hàng cây ven °Ýng rùng mình Õi áo mÛi: Nhïng chi¿c là vàng th¥m ãm h°¡ng vË ngÍt ngào se l¡nh cça mùa thu lác ác bay. M×i l§n, nhìn chi¿c lá lìa cành chu du cùng c¡n gió heo may, tôi l¡i nhÛ ¿n ông nÙi. Nhïng chuÕi k÷ niÇm vÁ ông nh° theo cái s¯c vàng giòn tan cça mùa thu ùa vÁ trong tâm trí, khi¿n tôi không khÏi bÓi hÓi.

Ông tôi là mÙt ng°Ýi mà tôi r¥t mñc yêu m¿n và kính yêu. Thça nhÏ, tôi h°Ýng hay t°ßng t°ãng ông nh° mÙt cây ¡i thå: Cái dáng ông cao lÛn, bàn tay to bè, làn da ngm en, s§n sùi thô ráp, nhïng n¿p nhn xô l¡i vÛi nhau thành nhïng k½ nét trên khuôn m·t có ph§n h¡i kh¯c khÕ vì gió s°¡ng cuÙc Ýi. Ông tôi ·c biÇt yêu thích cây, quanh nhà có mÙt khu v°Ýn mênh mông, g§n nh° gom h¿t ç thé cây cÏ trên Ýi này: Të cây c£nh ¿n cây n qu£. HÓi bé, tôi chÉ thích vÁ quê nÙi ch¡i, n no nên qu£ th¡m trái ngÍt, hay lëa lë lúc ông không à ý mà v·t trÙm bông hóa hi¿m hoi cça cây hoa c£nh, làm ông ti¿c ng©n ng¡.

Ông có thói quen ra v°Ýn và nghe cây. Ông cé éng ó, giïa v°Ýn cây, nh¯m m¯t, nghe cái âm thành xào x¡c, ngíi mùi ¥t hng nÓng, mùi nhña cây chan chát. Ông tôi hay bËt m¯t tôi giïa v°Ýn caay, ông d¡y tôi cách l¯ng nghe: Ti¿ng chim hót, ti¿ng ve, ti¿ng d¿, ti¿ng là cây xào x¡o khua lên nhïng b£n nh¡c yên bình thôn dã. Không chÉ nghe, tôi còn c£m nh­n nhiÁu h¡n nïa të thiên nhiên: Cái mát lành cça gió m¡n man, cái ran rát cça n¯ng hè trên da, mùi ¥t, mùi nÓng nÓng cça nhïng con m°a hè vÙi vã& Ông tôi gÍi cái giây phút t)nh l·ng éng giïa v°Ýn cây ó là c£m nh­n sñ sÑng .

Ng°Ýi già th°Ýng luôn có linh c£m vÁ nhïng giây phút cuÑi cùng cça Ýi ng°Ýi. MÙt chiÁu, ông d§n tôi ra v°Ýn. Ông chÉ nhïng chi¿c alf vàng bay bay, nói ó là ông. Ông chÉ nhïng chi¿c lá xanh non má mang v«n con trên cây ó là cháu . Tôi hÏi t¡i sao. Bßi mÙt chi¿c là bao giÝ cing ph£i tuân theo quy lu­t cça tñ nhiên. MuÑn co lá xanh, lá vàng ph£i rång. Lá xanh góp cái t°¡i non cho Ýi, rÓi l¡i trß thành lá vàng. Con ng°Ýi cing th¿, hãy sÑng h¿t mình khi cháu hãy còn xanh, cháu nhé! Th°ß ¥y tôi còn bé quá, ch°a hiÃu tri¿t lù gì sâu xa, chÉ th¥y ôi m¯t ông buÓn buÓn, c£nh v­t d°Ýng nh° cing £o não theo. Nhïng chi¿c lá không còn cháy lên s¯c vàng m­t ngÍt, chÉ còn mÙt màu héo úa l·ng l½ bay.

Tôi rÝi xa ông, thoe bÑ m¹ ra thành phÑ. ChuyÇn hÍc hành, thi cí cuÑn tôi i, khi¿n cho nhïng phút c£m nh­n sñ sÑng kia d°Ýng nh° xa l¯m. MÍi thé sang trÍng, tiÇn nghi cça cuÙc sÑng thay th¿ cho cái dân dã, yên bình cça thôn quê. Tôi quên ông nh° quên i Þ"(2*2íëíçh¥,ÀU#h¥,ÀB*CJOJQJ^JaJph333*2ý*2ýv°Ýn cây, quên i lá vàng& . ChiÁu chiÁu, khi nhïng cánh chim bay vÁ tÕ ¥m, nhïng áng mây tìm ch× trú ngå bình yên n¡i cuÑi trÝi, ông l·ng l½ thÕi c¡m. Lùa trÇu tr¡o vào cái rau, con cá cho qua bïa, ông hay th«n thÝ nhìn £nh bà tôi, th¯p vài nén h°¡ng Bà trên trÝi có linh phù hÙ cho chúng nó làm n phát ¡t, con cháu hay n chóng lÛn . ¯p chi¿c chn mÏng, t¥m l°ng to bè cça ông rùng mình theo tëng c¡n gió lùa qua cía sÕ. ông vÁ rÓi ¥y , ông l©m nh©m, và trong cn nhà l¡nh l½o này, mùa ông cing dài h¡n.

Gia ình tôi có hiÁm khích. Các chú dì òi bán khu v°Ýn cça ông, l¥y tiÁn i làm kinh t¿. Ông gi­n dï Khu v°Ýn này cça m¹ chúng mày, không °ãc bán Nh°ng, chuyÇn ng°Ýi lÛn, tôi cing không thà tham gia, và d§n d§n quên i.

Vì lo l¯ng cho viÇc này, séc khÏe cça ông gi£m sút rõ rÇt. Tôi ¿n thm ông, nh¯c ông giïa gìn séc khÏe rÓi l¡i vÙi vàng i ngay. Khu v°Ýn vaanx xào x¡c nh° nuÑi ti¿c v«y chào tôi. Ã ý th¥y, të khi ông ngã bÇnh, khu v°Ýn thi¿u bàn tay ông chm sóc, x¡ xác i. Lá vàng rång nhiÁu h¡n, nh° Ýi ng°Ýi s¯p tàn.

Nh¹ nhàng và thanh th£n, ông tôi ra i, nh° chi¿c lá lìa cành. Ngày °a tang ông, trÝi m°a nh¹. Tôi t°ßng t°ãng ra r±ng, vào nhïng giây phút cuÑi, ông ngh) ¿n hình £nh mÙt khu v°Ýn xanh m°Ût ng­p ti¿ng chim, ti¿ng c°ßi trong tr»o cça tôi, nå c°Ýi hiÁn hâu cça bà. Tôi b×ng tahays håt h«ng quá, të tr°Ûc ¿n giÛ, d°Ýng nh° tôi ã quên m¥t cái gì quan trÍng l¯m. Ã bây giÝ, khi ông ra i, tôi mÛi th¥y m¥t amts vô cùng, không có gì céu vãn nÕi. N°Ûc m¯t tôi cé tñ trò ra të lúc nào không hay. Nh°ng, ch¡y ra v°Ýn, nhïng ám lá v«n xào x¡c nh° v× vÁ, ánh n¯ng, ti¿ng chim , lá cây & v«n hiÁn hòa nh° th°ß bé, t¥t c£ nh° bao dung tha théu. VÀ âu ó, trên vòm cây cao kia, d°Ýng nh° v«n còn v°¡ng nå c°Ýi hiÁn h­u cça ông dành cho tôi, Tôi b¥t chãt th¥y nh¹ nhõm, và bao phút gi¥y C£m nh­n sñ sÑng x°a v«n còn nguyên v¹n ùa vÁ.

Ýi ng°Ýi nh° chi¿c lá. Thà huy hoàng chãt t¯t còn h¡n le lói trm nm, nh° mÙt thi s) nào ã nói. TrÝi thu xanh ng¯t, lÓng lÙng. Bi¿t âu, ß trên cao kia, ông v«n ang dõi theo tôi, mÉm c°Ýi.